काठमाडौं : प्रत्येक वर्ष मार्गशीर्ष कृष्ण त्रयोदशी र औँसीका अवसरमा पशुपतिनाथ मन्दिरमा विशेष सामग्रीहरूको प्रदर्शनी गरिन्छ। यसै परम्परालाई निरन्तरता दिँदै यस वर्ष पनि शुक्रबार बिहान पशुपतिनाथको कवच, मुकुट, नागमणि र एकमुखे रुद्राक्ष प्रदर्शन गरिएको छ।

पशुपति क्षेत्र विकास कोषका प्रवक्ता रेवतीरमण अधिकारीका अनुसार यी सामग्रीहरू गत वर्षभरि मन्दिरको माथिल्लो तलामा सुरक्षित रूपमा राखिएका थिए। परम्पराअनुसार मार्गशीर्ष कृष्ण औँसीका दिन मङ्सिर १६ गते पनि यी सामग्रीहरू अर्को वर्षका लागि सुरक्षित राखिनुअघि भक्तजनलाई देखाइने छ।

ऐतिहासिक र सांस्कृतिक महत्व

पशुपतिनाथको यी दुर्लभ सामग्रीहरू हेर्न भक्तजनको उल्लेखनीय उपस्थिति देखियो। काठमाडौंको बत्तिसपुतलीबाट आएका भक्त सुरेश नेपालले धार्मिक र सांस्कृतिक महत्वका यी सामग्री हेर्ने आफ्नो ठूलो इच्छा रहेको बताए। उनले यस्ता ऐतिहासिक सामग्री भावी पुस्ताका लागि सुरक्षित राख्न आवश्यक रहेको सुझाव दिए।

सुरक्षा र व्यवस्थापन

नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी र कोषका सुरक्षाकर्मीको सहयोगमा प्रदर्शनीलाई व्यवस्थित बनाइएको थियो। कोषका अनुसार मार्गशीर्ष कृष्ण त्रयोदशीका दिन दिवङ्गत पितृका नाममा बत्ती बाल्न आउने हजारौँ भक्तजनको उपस्थितिलाई मध्यनजर गर्दै यो परम्परा सुरु गरिएको हो।

बत्ती बाल्ने परम्परा र भक्तजनको घुइँचो

मार्गशीर्ष कृष्ण त्रयोदशीको राति दिवङ्गत पितृको मोक्षका लागि बत्ती बाल्ने परम्पराअन्तर्गत पशुपतिनाथमा बिहानैदेखि भक्तजनको भिड लागेको छ। कतिपय भक्तजन बिहीबार राति नै आइपुगेका थिए।

रातभर बत्ती बालेर शनिबार बिहान वाग्मतीमा बत्ती सेलाउने र पशुपति क्षेत्रका विभिन्न स्थानमा शतबीज छर्ने परम्परा छ। धार्मिक विश्वासअनुसार यसो गर्दा दिवङ्गत पितृलाई सद्गति प्राप्त हुने मान्यता छ।

कोषका प्रवक्ता अधिकारीका अनुसार सबै भक्तजनलाई सहज व्यवस्थापन गरिएकाले विशेष समस्या नआउने विश्वास छ। रातभर बत्ती कुरेर बस्न नसक्ने भक्तजनका लागि कोषले रसिद काटेर २ हजार १ सय रुपैयाँ शुल्क लिने व्यवस्था गरेको छ। तर आफैँ बत्ती कुरेर बस्न सक्ने भक्तजनका लागि कुनै शुल्क नलाग्ने स्पष्ट पारिएको छ।

यो विशेष परम्परा नेपालको धार्मिक, सांस्कृतिक र सामाजिक जीवनको अद्वितीय पक्षलाई झल्काउने एउटा महत्वपूर्ण अवसर हो।