काठमाडौँ : चारैतिर सल्लाको वनले घेरिएको गोलाकार र नीलो रंगको ताल र पूर्वतर्फ उठेको निलगिरि हिमालको दृश्यले क्षमाताललाई एक अनुपम स्थल बनाएको छ। यहाँको शान्त र एकान्त वातावरणमा चराहरूको चिरबिर र नजिकका खर्कहरूमा रहेका भेडाच्याङ्ग्रा, चौँरीगाई र घोडाका गोठले तालको रमणीयता बढाउँछन्।
मुस्ताङको घरपझोङ गाउँपालिका-५ मा स्थित, समुद्री सतहबाट ३ हजार ४ सय ५० मिटरको उचाइमा रहेको क्षमातालसम्म जोमसोमबाट ठिनी हुँदै ४५ मिनेट सवारी र एक घण्टा पैदलयात्रा गरेर पुगिन्छ। निलगिरि हिमालको उत्तरपश्चिमी मोहोडाको फेदीमा रहेको यो गोलो आकारको तालको नजिकै अर्को सानो ताल पनि छ।
तालको लामाइ करिब ३ सय मिटर र चौडाइ १ सय ५० मिटर छ, जसको नीलो पानीमा निलगिरि हिमालको छाया स्पष्ट देखिन्छ। स्थानीय पूर्णलाल थकालीका अनुसार "स्थानीयहरूले जानअन्जानमा गरेका गल्तीलाई सम्झेर क्षमा माग्ने र कमजोरी नदोहोर्याउने प्रतिबद्धतासहित पूजाआजा गर्छन्, त्यसैले यो ताललाई 'क्षमाताल' नाम दिइएको हो।" उनले भने "यहाँ लसुन र प्याजको प्रयोग गर्न मनाही छ।"
अघिल्लो केही वर्षदेखि स्थानीय युवायुवती मात्र नभई विदेशी र स्वदेशी पर्यटक पनि यहाँ घुम्न आउन थालेका छन्। जोमसोमको सिन्तामणि होटलका कर्मचारी अनीष गौचनका अनुसार "यहाँ बसेर पर्यटक निलगिरि हिमाल र हिमालबाट खस्ने हिउँपहिरो हेर्न रमाइलो गर्छन्।" दुई जना रसिया र एक नेपाली पर्यटकलाई घुमाउन ल्याएको गौचनले यसको लोकप्रियता बढ्दै गएको बताए।
"हामी हाम्रो होटलको पाँच दिने प्याकेजमा क्षमाताललाई समावेश गरेका छौँ र पर्यटकबाट राम्रो प्रतिक्रिया पाइरहेका छौँ।" उनले थपे।
घरपझोङ गाउँपालिकाका अध्यक्ष मोहनसिंह लालचनले भने "क्षमाताललाई सहायक गन्तव्यका रूपमा विकास गर्दै यहाँ पर्यटकहरूको बसाइ लम्ब्याउन योजना बनाएका छौँ।" उनीहरूले तालको धार्मिक महत्त्व र प्राकृतिक सौन्दर्यको प्रचारप्रसारलाई प्राथमिकता दिएका छन् र तालसम्म पुग्ने र तिलिचो ताल जाने नयाँ पदमार्ग निर्माणका लागि काम गरिरहेको जानकारी दिए।
क्षमताल नजिकै रहेको कैशाङमा नेपाली सेनाको तालिम केन्द्र रहेको छ, जुन तिब्बतबाट भागेर आएका खम्पा विद्रोहीहरूको विरोधसँग सम्बन्धित थियो। यसको कारणले यो क्षेत्र सुरक्षा संवेदनशील मानिन्छ।
ताल क्षेत्रसम्म सडक पुगेको भए पनि सुरक्षा कारणले वैकल्पिक पदमार्गको निर्माण गरिएको छ। बर्खायाममा बाढीको समस्या आउने भएकाले तालसम्मको यात्रा सिमित हुन्छ। त्यहाँ पुगेका पर्यटकहरूले सार्वजनिक शौचालय र खानेपानीको व्यवस्था गर्नुपर्ने माग गरेका छन्।
