काठमाडौं : स्वास्थ्य तथा जनसङ्ख्या मन्त्रालयले ग्लोबल एलायन्स (गाभी)को सहयोगमा पाठेघरको मुखको क्यान्सरविरुद्ध लगाइने ‘ह्युमन पापिलोमा भाइरस’ (एचपिभी) खोप नेपालमा भित्र्याएको छ।
खोप आपूर्ति र व्यवस्थापन
स्वास्थ्य सेवा विभागअन्तर्गत आपूर्ति व्यवस्थापन महाशाखाका निर्देशक डा. पवनजङ्ग रायमाझीका अनुसार ४ लाख ६० हजार ९ सय ४० खोप टेकुस्थित भण्डारण कक्षमा सुरक्षित राखिएको छ। ती खोप विस्तारै सबै प्रदेशमा पठाइनेछ।
खोप अभियानको सुरुवात
किशोरीलाई पाठेघरको मुखको क्यान्सरबाट बचाउन आगामी माघ २३ गतेदेखि पन्ध्रदिने खोप अभियान सञ्चालन गरिनेछ। बालस्वास्थ्य तथा खोप शाखाका प्रमुख डा. अभियान गौतमका अनुसार कक्षा ६ देखि १० का छात्रा र विद्यालय बाहिरका १० देखि १४ वर्षका किशोरीलाई खोप लगाइनेछ।
अभियानले करिब १६ लाख ८८ हजार ९ सय किशोरीलाई लक्षित गरेको छ। नेपाललाई कुल १७ लाख ७० हजार मात्राको सहयोग गाभीले उपलब्ध गराउनेछ।
पाठेघरको मुखको क्यान्सरको जोखिम
हरेक वर्ष नेपालमा पाठेघरको मुखको क्यान्सरका कारण चार महिलाको मृत्यु हुने गरेको छ। यो क्यान्सरको प्रमुख कारण ‘ह्युमन पापिलोमा भाइरस’ (एचपिभी) सङ्क्रमण हो।
एचपिभी सङ्क्रमणको जोखिम कलिलो उमेरमा विवाह गर्ने, बच्चा जन्माउने, धेरै बच्चा पाउने, लगातार सन्तान जन्माउने, धेरैजनासँग यौन सम्पर्क राख्ने, धूम्रपान तथा मद्यपान गर्ने र यौनाङ्गको सरसफाइमा ध्यान नदिने जस्ता कारणले बढ्छ।
महिलामा क्यान्सरको अवस्था
नेपालमा महिलामा देखिने क्यान्सरमध्ये पाठेघरको मुखको क्यान्सर सबभन्दा बढी र त्यसपछि स्तन क्यान्सरले स्थान लिएको छ।
यस खोप अभियानले पाठेघरको मुखको क्यान्सरको जोखिम कम गर्न महत्त्वपूर्ण योगदान दिने विश्वास गरिएको छ।
